In de media

Even bijpraten met Walter Jansen

van boekhandel Jansen & De Feijter in Velp en ’t Colofon in Arnhem

Hoe beleef je deze bijzondere tijd?

Walter Jansen: ‘Ik voel nog steeds een hoge mate van onzekerheid maar dat belemmert ons niet om te handelen. Toen begin maart de berichten over het virus uit Italië kwamen, was bij ons al snel duidelijk dat het heel groot zou worden en wat de consequenties zouden zijn. Het voordeel van dat vroege besef en de acceptatie ervan was dat we snel in actie zijn gekomen. Nu de maatregelen wat zijn versoepeld, ben ik voor mijn eigen bedrijf weliswaar voorzichtig optimistisch over de nabije toekomst, maar zeker niet over wat ons in de wereld op humanitair en economisch gebied allemaal te wachten staat.’

Wat voor invloed heeft de coronacrisis op je werk?

‘Het effect van de crisis was op beide winkels heel verschillend. Dat komt overeen met het landelijk beeld: in de dorpen liep het vaak nog wel, maar in de binnensteden was het een drama. Gelukkig zie je het langzamerhand weer richting normaal gaan. Er wordt natuurlijk juist nu ontzettend veel gelezen. Eind maart zijn we gestart met de actie om van ’t Colofon een coöperatie zonder winstoogmerk te maken, gebaseerd op de pijlers compassie, economie en cultuur. Er werden zo’n 250 deelnemers gezocht die voor een bedrag van minimaal 1000,- mede-eigenaar wilden worden en daar bleek veel draagvlak voor te zijn. Naar verwachting zullen we minder dan in het verleden onze boeken op krediet kunnen kopen, wat betekent dat we een flink werkkapitaal moeten hebben. Aan de crowdfunding en aan het steunfonds hiervoor kunnen mensen nog steeds meedoen.’

Hoe zie je de komende tijd?

‘Ik denk dat het belangrijk is dat er een grotere spreiding komt van het publiek op allerlei gebieden. Mensen zouden veel meer in de ochtend naar plekken moeten gaan, waar ze gewend waren dat in de middag te doen. Wat de boekenbranche betreft: de grotere boekhandels in de grote steden hebben echt een probleem. Als die omvallen, dan is dat voor de hele branche een enorme klap. Dan krijgen ook gemeenschappelijke voorzieningen als het Centraal Boekhuis en uitgeverijen het moeilijk, gaan de oplages naar beneden, komt er een domino-effect. We moeten rekening houden met verschillende scenario’s en zorgen dat we flexibel zijn. Je hebt elkaar hard nodig de komende jaren, ook binnen de branche, ook binnen een stad.’

Hoe zorg jij ervoor dat je het volhoudt?

‘Door veel rust te creëren. Ik ga ‘s morgens heel vroeg in het bos wandelen, als het nog stil is. Ik ben dankbaar dat dat in ons land nog mag. Ik zie veel empathie. Hopelijk draagt dit allemaal bij tot een wat vriendelijker wereld.’

SENIA Wil de Graaf

Arnhemmers redden boekhandel Het Colofon van ondergang in coronacrisis

ARNHEM - Boekhandel Het Colofon aan de Bakkerstraat in Arnhem is gered. Zo’n tweehonderd mensen hebben zich gemeld als deelnemer voor de coöperatie zonder winstoogmerk en 230.000 euro toegezegd. ,,Om door te kunnen gaan is een startkapitaal van 250.000 euro nodig", zegt eigenaar Walter Jansen van Het Colofon. ,,Dat gaat lukken.”

Niet bij de pakken neer zitten

Jansen besloot eind maart om niet bij de pakken neer te gaan zitten. ,,Ik heb mezelf beloofd dat ik nooit meer dezelfde fout zou maken als na de crisis van 2008. Toen bleef ik afwachten, was ik te passief. Onze boekhandel in Velp is geen probleem. Dat pand is ons eigendom. Maar Het Colofon is kwetsbaar.”

Jansen betaalt een forse huur voor het pand aan de Bakkerstraat waarbij een hoge omzet nodig is om alleen al quitte te spelen. In overleg met de verhuurder is de huur nu tijdens de coronacrisis tijdelijk gehalveerd. Dat scheelt, maar Jansen heeft ook veel  geld geïnvesteerd in de verbouwing van het pand tot een boekhandel met restaurant. Dat is allemaal betaald met krediet via een aantal crowdfunders, circa 125.000 euro. ,,Die lening willen we volwaardig kunnen terug betalen. Iets minder dan de helft is al afgelost.”

Daarna stopt onze actie zeker niet. Alles wat er meer binnenkomt, verstevigt onze basis

Walter Jansen, eigenaar Het Colofon

Minimumkapitaal

De 250.000 euro is volgens Jansen het minimumkapitaal dat nodig is om aan alle lopende verplichtingen te voldoen, ook om de salarissen van het personeel te blijven betalen. ,,Daarna stopt onze actie zeker niet. Alles wat er meer binnenkomt, verstevigt onze basis. Dan krijgen we een werkkapitaal voor bijzondere activiteiten. Er kunnen maximaal vijfhonderd mensen lid worden.”

Jansen en zijn vrouw Anneke de Feijter nemen als firmanten ook deel aan de coöperatie, Dat gebeurt in combinatie met een achtergestelde lening van 100.000 euro, waarbij ze in geval van een faillissement achter in de rij zouden komen te staan bij de schuldeisers. ,,Dat is onze investering in de zaak.”

Oud-wethouder Financiën voorzitter coöperatie

Arnhems voormalig wethouder van Financiën Martijn Leisink wordt voorzitter van de coöperatie. De deelnemers ontvangen dividend zodra de markt weer aantrekt en de coöperatie winst maakt. Ook kan het bestuur van de coöperatie, in samenspraak met de leden, besluiten om eventuele winst aan te wenden aan de stimulering van de cultuur in Arnhem en omgeving. 

Jansen constateert dat de loop weer in het centrum komt. Hij vindt dat de boekhandel er gunstig uitspringt ten opzichte van andere branches. ,,Kledingzaken en horeca hebben het veel moeilijker.”

De Gelderlander 1-5-2020

Koop een stukje boekhandel

vrijdaginterview Walter Jansen

Is de winkel gered met 250 eigenaren?
 
Walter Jansen de Gelderlander 3 4 2020 Rolf Hensel 200
WALTER JANSEN: ,,HET LIEFST ZOU IK HET COLOFON VERANDEREN IN EEN BOEKHANDEL ANNEX CULTUURTEMPEL.'' FOTO ROLF HENSEL

Walter Jansen zette vorige week hoog in. Met 500 mensen met elk een inleg van 1000 euro kan Het Colofon worden voortgezet, met 100.000 euro startkapitaal. Inmiddels heeft hij dat aantal bijgesteld. Want het is crisis en voor veel mensen is 1000 euro nu echt teveel, zegt hij nu.

,,Dat is de kritieke grens. We hebben het door laten rekenen door onze adviseurs. Die minimale inleg is nodig om aan alle lopende verplichtingen te kunnen voldoen. De crisis treft ons keihard. De eerste 50 toezeggingen van toekomstige eigenaren zijn gelukkig binnen. Het streven voor deze week is 100. We hopen eind deze maand de 250 te halen. Veel mensen kunnen zich nu geen inleg van 1000 euro veroorloven, begrijpelijk. Maar misschien is een bijdrage aan ons speciale steunfonds wel mogelijk."

Hoe komen we de crisis te boven?

,, Ik heb mezelf beloofd dat ik niet dezelfde fout zou maken als na de crisis van 2008. Toen bleef ik afwachten. Onze boekhandel in Velp is geen probleem. Dat pand is ons eigendom. Het Colofon is kwetsbaar. We zijn die zaak in 2014 begonnen zonder bank. Die zeiden: meneer Jansen, u zit in de verkeerde branche en in de verkeerde stad. Op hen reken ik niet meer. Ze lenen je een paraplu in tijden dat het je heel goed gaat. Gaat het mis dan pakken ze de paraplu af. Ik moet het van mijn klanten hebben. Dat is ook mijn beeld van hoe de middenstand dit kan overleven. Ga naar je klanten toe voor hulp.''

Uw vertelt vaak dat uw vader u inspireerde in actie te komen.

,,Mijn vader Ad Jansen is een oorlogsveteraan. Hij heeft in Indië gevochten. Hij heeft een kamer in verzorgingshuis Insula Dei. Ik vroeg drie weken terug aan mijn pappie of ik, wat ons nu overkomt als oorlog mocht zien. Zijn antwoord: 'Je móet het zo zien'. Zijn vastberaden houding heeft me erg geholpen grip te krijgen op de werkelijkheid van nu. Beslissingen durven nemen. Ik begrijp goed dat de vergelijking met oorlog mank gaat. Historicus Geert Mak legt ons uit dat het juist geen oorlog is. Want oorlog, dat is een explosie van geweld en koortsachtige activiteit. Nu valt juist alles stil."

Hoe ziet u het leed van de mensen, de kwetsbaren, de crisis?

,,Het leed dat op ons afkomt is nauwelijks te bevatten. Het verlamt, maakt angstig. Mij ook. Ik ben bang voor de economische recessie die op ons afkomt, voor de voorspellingen dat de werkloosheid in Nederland zou kunnen oplopen tot 1 miljoen mensen, voor een golf van faillissementen. Ik heb de huurbaas gevraagd om huurkorting. Je hebt als ondernemer niks aan uitstel. Ik vind het erg lief dat ik belastingen later mag betalen. Maar dat helpt niet meer als de hele economie in stort."

U ziet ook kansen.

Die kansen zie ik bij Het Colofon. We moeten zorgen dat we in Arnhem een plek houden waar de kunst en cultuur kan schuilen. Een soort marktplaats voor mensen die nu alle inkomsten dreigen te verliezen, met een eerlijk verdienmodel voor iedereen, binnen een coöperatie zonder winstoogmerk. Veel mensen zien kansen voor een koers naar een eerlijker, minder op geld beluste economie. Dan moeten we nu handelen, elkaar steunen. Voorkom dat aasgieren alles straks voor een habbekrats opkopen. Het liefst zou ik Het Colofon veranderen in een boekhandel annex cultuurtempel met een budget, waar jonge dichters of theatermakers hun debuut kunnen maken."

Ziet u uw vader nog steeds?

,,We mogen niet naar binnen, als maatregel tegen corona. Ik bel hem drie keer per dag, anderen bellen hem. Als ik van Arnhem naar Velp fiets stop ik soms bij Insula Dei om hem te bellen. Dan zwaaien we en dan komt hij even op het balkonnetje. Zijn achtergrond als marinier helpt, hij is in staat extreme situaties op te vangen. Ik heb hem net op tijd volgestopt met mooie boeken, muziek, een muziekspeler en een hometrainer. 'Ik fiets nu iedere dag op de hometrainer op en neer naar Velp', zegt hij. Een heel mooi beeld."

Het voortbestaan van boekhandel Het Colofon in Arnhem wordt bedreigd door de coronacrisis. Maar boekhandelaar Walter Jansen schakelt snel, geïnspireerd door de standvastigheid van oorlogsveteraan Ad Jansen, zijn 94-jarige vader. Jansen zoekt nu 250 mensen die voor 1000 euro elk eigenaar willen worden van Het Colofon.

De Gelderlander 3-4-2020 

Coöperatie moet redding worden voor boekhandel

Walter Jansen wil het eigendom van zijn boekhandel Het Colofon aan de Bakkerstraat in Arnhem uit handen geven aan een coöperatie van lezers. Hij hoopt op vijfhonderd mensen die 1000 euro inleggen om de zaak overeind te kunnen houden.

Zij worden mede-eigenaar van het bedrijf, Jansen wordt dan directeur. ,,Wij zoeken mensen die het belangrijk vinden dat de winkel blijft bestaan. Zonder hen lukt het niet met een recessie op komst", zegt hij.

Deelnemers krijgen hun geld niet terug maar delen in de eventuele winst van de zaak. Wie geen 1000 euro kan missen, kan geld doneren aan een steunfonds.

Volgens Jansen is het voor zijn Arnhemse zaak in deze coronaperiode erop of eronder is. De maandelijkse huur bedraagt 10.000 euro, schuldeisers verlangen hun geld en inleggers van een eerdere crowdfunding moeten nog worden afbetaald.

De boekhandelaar heeft het plan voor een coöperatie al langer. ,,Ik voel me op en top zakenman, maar wil naar een eerlijker economie. Ik heb een hekel aan het eenzijdig op winst gerichte zakendoen. Ik streef naar een symbiose tussen profit en non-profit. Zolang er niet meer financiële ruimte is, hoef ik zelf niet meer dan een minimumloon."

Voor het voortbestaan van zijn Velpse boekhandel Jansen & De Feijter heeft Jansen geen vrees. Deze zaak zit in een eigen pand, heeft veel goodwill in het dorp en draait zelfs nu nog 'aardig'.

Beide winkels zijn toegankelijk door middel van een veiligheidssluis. ,,Het is essentieel dat we niet dichtgaan, want dan raken we het contact met de klanten kwijt en met elkaar."

De Gelderlander 30-3-2020

RemcoKock 300 

KONIJNEN

remco kock Column

Vrijdag 6 maart was ik in Burgers' Zoo. Parkdirecteur Alex van Hooff beende door de dierentuin. Abrupt stopte hij bij een plantsoen. Van de grond raapte Van Hooff twee takjes, waarmee hij een papieren zakdoekje uit een struik viste. Het tafereel deed denken aan het eten van sushi.

,,Corona hè", lachte Van Hooff verontschuldigend nadat hij het papieren zakdoekje op Japanse wijze in een prullenbak had gedeponeerd. Op de vraag of hij het virus zakelijk gezien vreesde, antwoordde Van Hooff bedachtzaam. ,,We hebben de MKZ-crisis meegemaakt, dat kostte ons veel bezoekers. Maar het heeft geen zin om als bange konijnen in de koplampen te kijken."

Slenterend door de binnenstad denk ik deze dagen aan platgereden konijnen. Welke ondernemers die nu gesloten zijn, gaan straks - na de bevrijding - nog open? Op vrijdag de 13de sloot Burgers' Zoo. Van Hooff zit al weken zonder bezoekers en inkomsten. Dat is in ruim honderd jaar alleen in de oorlog voor- gekomen.

Oorlog, zo noemde Walter Jansen van boekhandel Het Colofon de coronacrisis in een video, opgenomen in de frontlinie: een lege winkel waarvoor de huur moet worden doorbetaald. Jansen zoekt een leger mede-eigenaren om Het Colofon tegen een faillissement te beschermen.

Strijdbaar staarde Walter Jansen in de camera. Niet als een bang in de koplampen kijkend konijn. Toch zijn een hoop ondernemers afhankelijk van achter de koplampen, in gepantserde voertuigen zittende bestuurders.

Als zij vaart minderen, redden ze een hoop konijnen en groter wild, wellicht een geel-swert hert. De vraag is hoeveel bloed er op de bumpers van de doorgaans geen rem kennende vastgoedbedrijven gaat spatten.

De Gelderlander 2-4-2020

Walter Jansen vlogger 200 

GESPREK OP ZONDAG: Walter Jansen (Jansen & De Feijter/Het Colofon)

Enno de Witt | 29 maart 2020

GESPREK OP ZONDAG: Walter Jansen (Jansen & De Feijter/Het Colofon)Enno de Witt | 29 maart 2020 Walter Jansen, mede-eigenaar van de boekhandels Jansen & De Feijter in Velp en Het Colofon in Arnhem, grijpt de coronacrisis aan om die laatste winkel een nieuwe richting op te sturen, over een zeer ontstuimige zee.

Hoe was je week?

‘Emotioneel en grillig. Net kreeg ik het bericht dat een klant en een steunpilaar van de gemeenschap is overleden. Dan staat het virus ineens op de drempel. Het was een week van extreme uitersten. Op zondag maakte ik mijn eerste vlog ooit. Dat helpt om focus te houden, om zelf de regie in handen te houden, om de waanzinnige wereld in perspectief te houden. Bij Het Colofon dachten ze die dag dat ik gek geworden was. Maar goed ook, zei ik, de wereld is gek. Ik ben naar de poorten van de hel geweest deze week, maar ben nu in balans.

Maandag zei ik aan het einde van de dag nog dat ik zelden zo leuk met mijn mensen heb samengewerkt. In de twee weken ervoor is er zoveel veranderd, dat heeft voor een grote hechtheid in het team gezorgd. Los van de omzet vind ik het erg belangrijk dat ze op hun werk zijn, dat we bij elkaar zijn. Dat we ook ruzie kunnen maken en boos zijn. Op mij bijvoorbeeld, omdat ik geen tijd heb voor overleg. Ik ben nu een generaal.’

Heb je dit enigszins zien aankomen?

‘Ik ben maar een eenvoudige boekhandelaar uit Velp en geen helderziende, maar ik zag al snel dat het erg groot ging worden. Ik ben niet slimmer dan andere mensen, maar misschien wat onbevangener. Toen het nog niet in Europa was zag ik het al, en zeker toen het virus Italië had bereikt. De bagatelliserende manier waarop erover werd gepraat maakte me ongerust. Wat het kabinet nu doet is heel goed. Eerst de compassie, maar ook zorgen dat de economie niet in elkaar dondert.
Dit is al mijn vierde crisis. In de jaren zeventig was er enorme inflatie en moesten mijn ouders hun huis voor een kwart van de waarde verkopen, wat voor veel stress zorgde. In 2008 ben ik veel te afwachtend geweest, pas vier jaar later besefte ik dat je altijd iets kunt doen. Je moet acteren en tegelijk proberen de volle omvang van een crisis te bevatten. Raak maar eens volledig uit het lood, dat is niet erg, als je er maar weer uit komt. Niets doen past niet bij mij, ik kan alleen handelen, op de toekomst gericht.’

Wat voor kansen zie je?

‘Dit is het moment dat je met je klanten kunt overgaan op een non profit-model. Vergelijk het met de filmhuizen, die leveren een belangrijke bijdrage aan de cultuur in een stad of dorp, met bezoekersaantallen die niet onderdoen voor die van commerciële bioscopen. Wij hebben als branche veel goodwill. Het idee van een coöperatie lag hier al enige jaren op de plank. (voor de boekhandel in Velp WJ) We rekenden erop dat we geen opvolger zouden kunnen vinden, zeker met alle bedreigingen, zoals de grote webwinkels. Het zou niet in ons belang zijn om een jonge huurder in de zaak te zetten. Een stichting als huurder is veiliger. Maar als we iets willen, moeten we nu beginnen. Je kunt je afvragen of de meeste winkels in mei of juni nog bestaan, de grote klap komt in het najaar. Vroeg of laat gaan boekhandels ten onder. Vooral de winkels die nu gesloten zijn en verwijzen naar de webshop, terwijl hun mensen eenzaam thuis zitten.’

Je hebt in de pers laten weten dat je een half miljoen nodig hebt voor Het Colofon, deels op te brengen door deelnemers die ieder duizend euro inleggen. Hoe ga je dat doen?

‘We hebben een maand om het uit te rollen. We doen het net als de regering: eerst het idee, dan de uitvoering. We hadden twijfels of we onze klanten om geld konden vragen, maar de eerste reacties zijn goed. Het is nu de vraag of voldoende mensen voor duizend euro willen meedoen, of dat we het beoogde aantal halen.

(Het streven is nu minimaal 250 deelnemingen en het andere deel door de huidige firmanten WJ)

Ik heb een rustige ruimte ingericht met uitzicht op de tuin, daar werk ik aan de uitvoering. We focussen verder op de thuisbezorging en de organisatie. De winkels blijven open, ook als ze dicht zijn. We hebben een boekenportaal gemaakt van 25 vierkante meter, zodat klanten ruimte hebben. In Velp is de verkoop bijna op peil gebleven. We hebben tien fietsvrijwilligers en zo gebeuren er meer mooie dingen. Een klant kocht een pak kaartjes om aan ouderen te sturen.’

(Inmiddels is de winkel in Arnhem wel weer open WJ)

Blijft Het Colofon straks als alles gelukt is de vertrouwde boekwinkel?

‘Arnhem is lang uit de gratie geweest. We gaan op de puinhopen van de stad bouwen, dat is een habitat waarin ik me thuis voel. Je kunt iets bereiken. Het is niet de bedoeling om alleen de boekhandel te redden, niet alles zal gericht zijn op winst. Ik ben een zakenman, natuurlijk, maar met oog voor cultuur. We zijn onder de paraplu van Het Colofon een virtuele stad aan het bouwen, een marktplaats voor kunst en cultuur, waar de verbinding tot stand komt tussen kunstenaars en kopers, een culturele schuilplaats annex boekhandel. Ik heb daar een roedel jonge honden voor verzameld, die er ook aan verdienen. Mijzelf zie ik als mentor. Het Colofon blijft een grote winkel, met een sublieme collectie tweedehands en een goed café.’

Toch blijft de harde werkelijkheid dat we nu in een crisis zitten.

‘Dat klopt. Ik probeer met de verhuurder van Het Colofon in contact te komen, maar die reageert niet. Ik heb het personeel moeten vertellen dat ze nog geen vakantiegeld krijgen. Maar dit is wel een omgeving waarin ik me thuis voel. Je kunt snel schakelen. Dingen oppakken die anders nooit zouden zijn gelukt. Maar ik besef heel goed dat er ook een andere kant aan zit. Het gaat erom dat we een balans vinden.

‘Spelen boeken daar voor jou nog een rol in?’

‘Ik kan me niet concentreren op literatuur, maar wel op gedichten.’

Wat kopen de klanten?

‘Dikke boeken, zoals Harstad. En De pest natuurlijk.’

Wat ga je tenslotte deze zondag doen?

‘Mijn nieuwe vlog inspreken. Ik vond dat eerst nogal pretentieus, maar mijn hoofd zit vol en zo kan ik dingen tegen de wereld aanhouden en mijn hoofd leegmaken. Verder genieten van elkaar en een wandeling maken.’

Boekblad 29 maart 2020